تهاتر چیست؟ و انواع تهاتر

معامله جنس با جنس

بارتر یا تهاتر چیست؟ تهاتر در معامله؟ هر نوع معامله‌ای را که در آن دو کالا مستقیماً‌ با یکدیگر مبادله شوند، معامله پایاپای یا تهاتر می‌نامند.

معامله تهاتری یا معامله پایاپای، معامله ای است که در آن ابزار مبادله یا Medium of Exchange مورد استفاده قرار نگیرد.

مفهوم تهاتر

تهاتر در لغت به معنای: تبادل كالا، معامله پایاپای، هم ديگر را تكذيب كردن، مساوات و برابر شدن می باشد.

در اصطلاح فقه و حقوق نیز عبارت است از: سقوط تعهد به سبب بدهكار بودن طرفين معامله به هم ديگر.

مهم ترین فوائد تهاتر:

  1. تهاتر در حکم تأدیه دین است.
  2. تهاتر مانع پرداخت مکرر دیون و صرف وقت و هزینۀ ایفای تعهدات متقابل است.
  3. در تهاتر امنیت بیشتری برای رسیدن هر کدام از طرفین به طلب خود وجود دارد.

مبنای تهاتر

اصلی‌ترین مبنای تهاتر، خرد و عقل انسانی است که هرگاه دو دین با هم‌دیگر بودند، تحت شرائطی ساقط شوند، بدون این‌که هر کدام پرداخت گردد. مثلاً اگر کسی مبلغی به دیگری بدهکار باشد و از طرفی همان مقدار از او طلب‌کار باشد، این دو دین تحت شرائطی که خواهد آمد، ساقط می‌شوند بدون این‌که نیاز به پرداخت باشد. در حقیقت تهاتر یک نوع ایفای تعهد است.

تاریخچه تهاتر

تاریخچه تهاتر چنان طولانی است که عمر پدیده‌ای به نام پول و سیستم های مالی را می‌توان در حد یک جرقه، در کل تاریخ بشر، کوتاه و ناگهانی دانست.

در گذشته دیرین برای تداوم حیات، نیاز هر فرد با تلاش فردی (شکار، تولید و…) تامین می شد، ولی با گذشت زمان، انسانها هرگز به تولید شخصی قانع نبوده و ناگزیر از راه معاوضه مستقیم کالا با کالا، (تهاتر سنتی) نیازهای عادی زندگی را فراهم می کردند. در داد و ستدهای اولیه (قرن ها پیش از میلاد) معاوضه دو کالا با هم بدون تعیین ارزش و معیاری برای سنجش انجام می پذیرفت، تا آن که راه (مبادله غیرمستقیم کالا با کالا) را در پیش گرفت و همین انتخاب موجب پیدایش «پول» شد و پس از آن تهاتر مدرن ایجاد گردید.

تهاتر به چند دسته تقسیم میشود؟

تهاتـر را حقوق دانان بر سه قسم تقسیم کرده‌اند:

  • تهاتر قهری: منظور از تهاتـر قهری یا قانونی، این است که به حکم قانون است و ارادۀ طرفین در آن دخالت ندارد همان طوری که ماده ۲۹۵ قانون مدنی، میگوید: تهاتر قهری است و بدون اینکه طرفین تراضی نمایند، حاصل می‌شود.
  • تهاتر قراردادی: در صورتی که هر دو دین شرائط تهاتـر قهری را نداشته باشند، در این صورت طرفین می‌توانند با توافق تهاتر نمایند. مثلاً هر دو دین از یک جنس نباشند یا از جهت زمان و مکان تفاوت داشته باشند، با هم به طور قهری تهاتر نمی‌شوند.
  • تهاتر قضائی: تهاتـری که حصول آن با رأی قضائی امکان دارد و اثبات می‌گردد. در مواردی که در اصل دین یا میزان آن و یا در وجود شرائط حصول تهاتـر اختلاف باشد، دادگاه پس از احراز شرائط، تهاتـر را اعلام مینماید.

انواع تهاتر

تهاتر به 2 نوع معاوضه مستقیم کالا با کالا (سنتی) و تهاتر مدرن تقسیم میشود.

تهاتر سنتی:

در جوامع نخستین، بدست آوردن انواع کالاهای تولید شده جهت مصرف صرفا از طریق تعویض و مبادله دو کالا امکان پذیر بود و این مبادله مشکلات بسیاری به همراه داشت از جمله: امکان تعیین ارزش کالا براساس قبول واحد معینی که مورد تایید طرفین معامله باشد نبود ، همچنین یافتن طرفین مبادله دو کالا (مثال: گوسفند و گندم) که هر دو نیاز به کالاهای عرضه شده طرف دیگر داشته و آماده مبادله باشند چندان آسان نبود. بشر در ابتدا برای حل چنین مشکلاتی اشیا و یا کالاهایی را به عنوان واسطه مبادلات به جهت سهولت داد و ستد که بسته به نوع و فراوانی آن شیء یا کالای واسطه در آن محدوده یا شهر،(مثل صدف در سواحل دریا و گوسفند و گاو در نواحی کوهستانی و معتدل) انتخاب می کرد .
در همان زمان هم برای حفظ مقدار عددی مبادلات یا نتیجه معاملات از ریسمان های گره دار یا چوب خط بهره می جستند. گرچه با انتخاب کالاهای واسطه دو اشکال اساسی فوق ظاهرا حل شده بود، اما گاهی کالای واسطه نیز به علت غیرقابل تقسیم بودن مانع انجام معاملات کوچک می شد و یا به علت حجم زیاد و ارزش کم نقش اساسی را که ذخیره کالای واسطه تا زمان احتیاج به معامله باشد غیرممکن می ساخت و در بعضی مواقع نگهداری کالای واسطه به علت فسادپذیری امکان نداشت. تنوع تولید و لزوم رفع نیاز بشر از تولیدات مختلف در سیر گسترش اقتصاد کشورها موجب پیدایش دو کالای اقتصادی ( طلا و نقره ) با ثبات ارزش نسبی که مورد قبول عامه باشد، شد .
پس از آن که فلزات قیمتی (طلا و نقره) کشف شد و مزایا و وجوه تمایز آنها نسبت به کالاهای دیگر به ویژه فلزاتی مثل آهن و مس و مفرغ شناخته شد، جایگزین وسایل مبادلاتی قبلی که فاقد خصوصیات فیزیکی طلا و نقره (وفور تولید بودند) شدند و به عنوان «پول» مورد استفاده قرار گرفتند. با گذشت زمان مسئولان امور در جوامع مختلف برای رونق دادوستد و توسعه تجارت نسبت به ضرب سکه های طلا و نقره اقدام کردند. برای انجام این کار، شمش های طلا و نقره را به سکه های کوچک و متنوع تبدیل و سپس آنها را به مهر خود ممهور و در قلمرو جغرافیایی خویش رایج ساختند. اولین سکه ای که در ایران رواج یافت، در زمان داریوش اول( ۵۱۶ ق.م) ضرب شد و نام آن دریک بود.
هرودوت در مورد ضرب سکه دریک می گوید: «او شاهی بود که از خود یادبودی گذارد که هرگز هیچ شاهی از خود باقی نگذاشته بود» و سکه دیگری که رواج داشت «شکل» بود که همزمان با نقشی که پول فلزی در بازارهای مختلف مبادلات و معاملات پیدا کرد کار دادوستد و تجارت را توسعه بخشید و موجب گسترش حرفه صرافی شد. صاحبان این حرف واسطه عملیات پولی بین تجار در داخل و خارج از کشور بودند که عملکردشان مقدمه نشر پول کاغذی و تشکیل بانک های امروزی شد. نشر پول کاغذی در دوران پیشین به صور مختلف وجود داشته که در زمان ها و مکان های گوناگون دارای نقش و وظایف محدود و خاصی بوده است. مثلا در روم قبل از میلاد، صراف ها اسناد کاغذی (دست نوشته هایی) در اختیار مشتریان خود می گذاردند یا به اشخاصی که مسکوکات (فلزات قیمتی) خود را پیش آنها به امانت می گذاشتند، سندی به عنوان «قبض رسید» می دادند
این اسناد که به همین عنوان «قبض رسید» معروف بودند، به اعتبار صراف صادرکننده در بازار دست به دست می گشتند و عملا وظایف پول مسکوک و رایج آن زمان را انجام می دادند. این رویه پایه گذار سیستم پول کاغذی به اسکناس شد که از بدو انتشار رابطه ثابتی بین ارزش اسکناس معاملاتی با طلا و نقره برقرار ساخت و قانونمند شد و از قرن نوزدهم، در چارچوب مقررات و قوانین پولی و بانکی هر کشور و تحت عنوان پول قانونی، رایج و در اقتصاد و سرمایه داری متداول و مطرح شد. شاید اختراع پول یکی از کشفیات شگرف و بی نظیری باشد که بشر توانست مشکلات موجود در مبادله کالاها و خدمات را به کلی برطرف سازد.

تهاتر نوین:

پس از گذشت زمان بشر تهاتر نوین و مزایایی که تهاتر نوین می تواند داشته باشد را درک کرد.
در سالهای اخیر استفاده از سیستم تهاتر نوین در کشورهای پیشرفته به امری کاربردی تبدیل گشته که روز به روز محبوبیت بیشتری پیدا می کند. محبوبیت تهاتر در گروی درک کسب و کارها و مشتریان از توانایی های تهاتر است، چنانچه در برخی کشورها این شیوه بسیار مهجور و در برخی دیگر پر رونق است.
در آمریکا ۵۰۰,۰۰۰ کسب و کار به طور فعال از معاملات سازماندهی شده به عنوان مکمل معاملات نقدي خود استفاده می کنند. با عضو شدن در بازارهاي تهاتري، شرکتها می توانند خرید کالاها و خدمات مورد نیاز خود را از طریق فروش محصولات و خدمات مازاد خود تامین مالی کنند.

معاملات Off Set

Off Set در فرهنگ علوم اقتصادى به معناى متعادل، جبران، و خنثى کردن آمده است.

Off Set يک نوع خريد متقابل است (Reciprocal Buying) و آن قراردادى است که بيشتر بر طبق آن فروشنده محصول يا خدمت ديگرى را از مشترى خود مى‌خرد. اين روش بيشتر براى خريدهاى نظامى بکار مى‌رود و فروشنده کالاى نظامى موافقت مى‌کند که صد در صد ارزش قرارداد را از کشور خريدار، کالا يا خدمت، خريدارى نمايد. در اين نوع معامله، صادر کننده تجهيزات نظامي، تعهد مى‌نمايد، تا قطعات مورد استفاده در اين تجهيزات يا محصولات ديگر را از کشور وارد کننده، خريدارى نمايد و يا موجبات خريدارى آنها را فراهم نمايد.

معاملات Buy Back

در فرهنگ علوم اقتصادى Buy Back به معناى بازخريد کردن و پس خريد کردن آمده و در کتاب‌هاى بازرگانى خريد بازيافتى ترجمه شده است.

Buy Back يک نوع خريد متقابل است که در آن خريد تکنولوژى و تجهيزات و خدمات (مشورت فني) به منظور ساخت يک کارخانه در يک کشور در ازاى خريد درصدى از محصول توليدى با استفاده از تسهيلات فوق توسط فروشنده (کالا و خدمات مذکور) مى‌باشد.

معاملات انتقالى (Switch Trading)

در فرهنگ علوم اقتصادى Switch trade به صورت ذيل تعريف شده:
انتقال زمان معامله به وقت ديگر

در بورس کالا، اگر يک دلال نتواند دستور صاحب سهام را جهت واگذارى سهام به غير، را در مدت معين اجراء کند و انجام معامله را با دستور قبلى را به زمان ديگرى انتقال دهد به آن Switch Trade مى‌گويند.

با توجه به تعريف فوق، مبادله انتقالى زمانى به کار مى‌رود که يک طرف داراى مازاد تجارى با طرف ديگر بوده حق خريد خودرا به شخص ثالث يا شرکت تجارى ديگرى واگذار مى‌نمايد که از آن طرف خريد نمايد.

امتیاز شما به این مطلب
[votes: 1 Rating: 1]
برچسب ها

تبلیغات

تبلیغات 1

دستگاه جوجه کشی حرفه ای

دستگاه جوجه کشی حرفه ای Easy Bator 6 نمونه متفاوت در صنعتی جوجه کشی کشور ، مناسب برای جوجه کشی از پرندگان زینتی و گران تخم.کیفیت جهانی با راندمان جوجه کشی عالی و قیمت مناسب عرضه در فروشگاه اینترنتی EIG-SHOP.

تبلیغات 2

دستگاه جوجه کشی خارجی

فروش ویژه دستگاه جوجه کشی خارجی ، ساخت کره جنوبی در مدل ها و ظرفیت های مختلف مناسب برای جوجه کشی از تمامی پرندگان و خزندگان تخم گذار اهلی و زینتی با راندمانی فوق العاده عرضه در فروشگاه اینترنتی EIG-SHOP.

مطالب مرتبط

دیدگاه بگذارید

  اشتراک در  
اطلاع از
بستن