خواص و مضرات مارچوبه

مارچوبه با خواص شگفت انگیزش

مارچوبه گیاهی است علفی و چند ساله که ارتفاع آن تا چند متر می رسد و دارای شاخه های نسبتا چوبی و صاف می باشد. مارچوبه بصورت وحشی در اکثر نقاط دنیا می روید برگهای آن فلسی شکل بوده که از کنار آنها شاخه هایی باریک و دراز و سبز رنگ بصورت دسته های 3 تا 8 تائی خارج می شود . به علت زیبا بودن این گیاه را بصورت تزئینی در باغچه ها می کارند مار چوبه را در اوایل پاییز می چینند. این گیاه از قدیم الایام مورد استفاده بشر بوده است و حتی در اهرام ثلاثه مصر نقاشی هایی وجود دارد که مارچوبه را نشان می دهد. مارچوبه را می توان بصورت مختلف مصرف کرد. باید مارچوبه را با کمی آب و حرارات کم در ظرف های ضد زنگ پخت و تقریبا نیمه خام آنرا برداشت. آب مارچوبه را دور نریزید و از آن برای سوپ استفاده کنید زیرا دارای ویتامین و املاح می باشد. وقتیکه مارچوبه می خرید دقت کنید تازه باشد. شاخه های مارچوبه تازه راست و نرم بوده و نوک آن نباید باز شده باشد و اگر فلسهای نوک آن باز باشد نشانه این است که گیاه مدت زیادی مانده و کهنه شده است.

ترکیبات شیمیایی مارچوبه

مارچوبه دارای آسپاراژین و کونی فرین، اینوزیت، تانن، اسدی گالیک، آسپاراگوز، و اسید سوکسی نیک می باشد دانه آن دارای ۱۵ درصد مواد روغنی می باشد این روغن زرد مایل به قرمز است.

ارزش غذایی مارچوبه

درصد مواد موجود در ۱۰۰ گرم مارچوبه بصورت زیر است:

آب ۹۰ گرم
پروتئین ۲/۵ گرم
چربی ۰/۲ گرم
مواد نشاسته ای ۴/۲ گرم
کلسیم ۲۲ میلی گرم
فسفر ۶۰ میلی گرم
آهن ۱/۱ میلی گرم
سدیم ۲ میلی گرم
پتاسیم ۲۷۵ میلی گرم
ویتامین آ ۹۰۰ واحد
ویتامین ب ۱ ۰/۲ میلی گرم
ویتامین ب ۲ ۰/۲ میلی گرم
ویتامین ب ۳ ۱/۵ میلی گرم
ویتامین ث ۳۵ میلی گرم

خواص داروئی مارچوبه

از نظرطب قدیم ایران مارچوبه گرم و خشک است بنابراین آنهایی که سرد مزاج هستند باید آنرا با عسل بخورند و آنهایی که گرم مزاج هستند باید آنرا با سرکه بخورند.
مارچوبه گیاهی است ادرار آور و دارای خواص زیادی است.
مارچوبه سرشار از منیزیم، نیاسین، فسفر، پتاسیم، ریبوفلاوین، سلنیوم، تیامین، روی، فیبر و ویتامین‌های A، B، C و E می ‌باشد.
این گیاه منبع بسیار خوبی از فولات است؛ ۱۰۰ گرم مارچوبه ی تازه حاوی دو گرم فیبر، ۷۵۶ میکروگرم ویتامین A، ۶/۵ میلی‌ گرم ویتامین C و ۵۲ میکروگرم فولات است.

مارچوبه برای رفع خواب آلودگی صبحگاهی

محققان در یک پژوهش جدید دریافته‌ اند که عصاره ی مارچوبه حاوی اسیدهای آمینه و مواد معدنی است که می ‌تواند حالت خواب آلودگی و کسالت را برطرف کند و از سلول های کبدی در برابر مواد سمی محافظت نماید.
مارچوبه در عین حال خاصیت ضد سرطانی، ضد قارچی و ضد التهابی دارد و ادرار آور نیز می باشد. شرح این پژوهش در مجله ساینس فود منتشر شده است.

مارچوبه و کاهش وزن

هر ۱۰۰ گرم مارچوبه فقط ۲۰ کیلو کالری انرژی دارد و بدین ترتیب یک جایگزین بسیار عالی برای میان وعده های پرکالری است.
مارچوبه باعث افزایش متابولیسم بدن شده و به عنوان یک چربی ‌سوز، به لاغری شما کمک می کند.

مارچوبه، تقویت کننده ی قلب‌

«هوموسیستئین» یک اسیدآمینه‌ ی معروف است که باعث افزایش خطر ابتلا به بیماری‌ های عروقی می‌شود. تجمع این اسیدآمینه در خون به رگ‌ ها آسیب می‌ زند به خاطر اینکه باعث تشکیل پلاک آترواسکلروزی می‌ شود. به همین دلیل لازم است که به هر ترتیبی از تشکیل این ترکیبات مضر جلوگیری کرد.
مارچوبه به دلیل دارا بودن ترکیباتی مانند: فولات و ویتامین‌ های گروه B می‌تواند از ابتلا به بیماری‌ های قلبی عروقی پیشگیری کند چون می‌تواند میزان هموسیستئین خون را کنترل کند. افزودن این سبزی به غذاهایتان یعنی جذب بیشتر ویتامین E.
باید بدانید که این ویتامین نیز حاوی قدرت آنتی‌اکسیدانی بالایی بوده و برای پیشگیری از بیماری‌های قلبی عروقی لازم و ضروری است.
برای مراقبت از قلبتان در کنار غذا مارچوبه نیز میل کنید.فولات اساسا برای سلامت سیستم قلب و عروق لازم و ضروری است و کمبود فولات باعث ایجاد خطر حمله ی قلبی و بیماری های قلبی عروقی می‌ شود.
برای تسکین و آرامش قلب می توانید از دم کرده ی مارچوبه استفاده کنید.

مارچوبه برای مقابله با یبوست

اگر مدتی است که دستگاه گوارشتان تنبل شده است و یبوست گرفته‌اید می‌توانید به مارچوبه اعتماد کنید. این سبزی یکی از منابع خوب فیبرهای غذایی است. مارچوبه حاوی فیبرهای محلول و غیر محلول در آب به نام «پکتین» و «موسیلاژ» و غیره می‌باشد که برای مقابله با یبوست بسیار مفیدند. به خاطر اینکه این فیبرها آب را به خود گرفته و دفع مواد زائد را از طریق روده‌ها آسان تر می‌کنند. در واقع این فیبرها و ترکیبات موجود در ساقه‌ی مارچوبه تنبلی روده‌ها را از بین می‌برند. اگر دچار یبوست هستید می‌توانید با مصرف مارچوبه بدون ترس از آسیب رساندن به مخاط روده‌ها با یبوست مقابله کنید.

سم زدایی بدن با مارچوبه

نسبت پتاسیم به سدیم موجود در مارچوبه ۲۷۰ به ۳ است. این میزان بالای پتاسیم به افزایش میزان ادرار کمک می‌کند. علاوه بر این مارچوبه حاوی ترکیبی به نام «آسپاراژین» است که خواص دیورتیک دارد یعنی حجم ادرار را بیشتر کرده و نیز به دفع سموم از کلیه‌ها کمک می‌کند.
مارچوبه به دلیل دارا بودن ترکیباتی مانند فولات و ویتامین‌های گروه B می‌تواند از ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی پیشگیری کند چون می‌تواند میزان هموسیستئین خون را کنترل کند.

مارچوبه برای مقابله با رسوب کلسترول

محققان مارچوبه را بین پانزده سبزی حاوی «گلوتاتیون» دسته‌بندی کرده‌اند. گلوتاتیون مولکولی است که به دفع کلسترول مضر کمک می‌کند. مارچوبه همچنین حاوی فیبر است که باعث کاهش و جلوگیری از رسوب کلسترول می‌شود. به همین دلیل به افرادی که مراقب کلسترول خونشان هستند توصیه می‌شود مارچوبه را در برنامه‌ی غذایی خود داشته باشند و از خواص آن بهره‌مند شوند.

کاهش خطر ابتلا به سرطان با مصرف مارچوبه

مصرف مارچوبه از ابتلا به برخی از سرطان‌ها پیشگیری می‌کند. می‌پرسید چرا؟ به خاطر اینکه حاوی ویتامین‌های A،C،E،K، کروم و مشتقات سیستئین هست که میزان تولید مولکول‌های گلوتاتیون را افزایش می‌دهد. تمام ویتامین‌ها و ترکیباتی که ذکر شد قدرت آنتی‌اکسیدانی بالایی دارند. به همین دلیل هم با مولکول‌های سرطان‌زایی مانند رادیکال‌های آزاد یا سموم بدن مقابله می‌کنند. مارچوبه همچنین حاوی فلاوونوئیدها به خصوص «روتین» می‌باشد که خواص ضدسرطانی بالایی دارند.
این سبزی به دلیل خواص آنتی‌اکسیدانی بالای ترکیباتش یکی از بهترین انتخاب‌ها برای پیشگیری از ابتلا به سرطان استخوان، سرطان سینه، سرطان کولون، سرطان گلو و سرطان ریه می‌شود.

تنظیم فشار خون با مارچوبه

مارچوبه ادرار آور است چرا که منبع بسیار خوبی از پتاسیم (۲۰۲ میلی گرم در ۱۰۰ گرم آن) و مقدار کمی سدیم (۲ میلی گرم در ۱۰۰ گرم آن) است. این خاصیت مُدر بودن مارچوبه به تنظیم فشارخون کمک می کند.

مارچوبه؛ مفید در درمان کم خونی

مارچوبه به علت داشتن کلروفیل خونساز است و کسانی که کم خون هستند باید از آن استفاده کنند.
این گیاه به ساختن گلبول‌ های قرمز خون نیز کمک می ‌کند.

مارچوبه؛ مقوی غرایز جنسی

مارچوبه سرشار از ویتامین B6 و فولات است، که هر دو می تواند اوج لذت جنسی را تقویت کند. و همچنین دارای ویتامین E، که باعث تحریک هورمون های جنسی در مردان و زنان می شود.
همچنین دارای ویتامین E، که باعث تحریک هورمون های جنسی در مردان و زنان می شود.

مصرف مارچوبه در بارداری

مطالعات مختلف نشان داده اند که زنان که به ۴۰۰ میکروگرم ( ۰.۴ میلی گرم ) در روز در طول بارداری به فولات نیاز دارند و کمبود آن در اوایل بارداری خطر جدی ابتلا کودک به نقص لوله عصبی را افزایش می دهد.
مصرف روزانه مارچوبه به علت غنی بودن از فولات به پیشگیری از نقائص لوله عصبی در نوزادان کمک می کند.
مارچوبه تازه سرشار از فولات می باشد. ۱۰۰ گرم از نیزه مارچوبه در حدود ۵۴ میکروگرم یا ۱۴ ٪ از میزان مجاز مصرف روزانه ( RDA ) از فولیک اسید را فراهم می کند فولات یکی از عوامل مهم همکاری برای سنتز DNA در داخل سلول می باشد.

• هشدار مهم: زیاده روی در مصرف مارچوبه در دوران بارداری مناسب نیست و احتمال سقط جنین را افزایش می دهد.

مصرف مارچوبه در دیابت

دانشمندان به تازگی متوجه شدند که مارچوبه به عنوان یک سلاح سرد برای بیماری دیابت استفاده می شود.
مصرف مداوم این گیاه که هر روز هم طرفداران زیادی پیدا می کند می تواند باعث کنترل قند خون شود.
گفتنی است مارچوبه باعث تولید بیشتر انسولین در بدن می شود و هورمون انسولین نقش مهمی در جذب گلوکز بدن ایفا می کند.

سایر خواص درمانی مارچوبه

• خوردن مارچوبه دید چشم را تقویت می‌ کند.
• ضعف مثانه را برطرف می ‌کند.
• تب بُر است‌.
• مارچوبه به دلیل ویتامین های مفیدی که دارد برای تقویت حافظه نیز سودمند است.
• مارچوبه دارای اثرات ضد ویروسی بوده و از این گیاه در سرما خوردگیمی­توان استفاده کرد.
• اثر ضد باکتریایی و بنابراین در عفونت­های سینوس­ها، و عفونت­های ادراری و عفونتهای زنان می­تواند از این گیاه دارویی استفاده نمود.
• ضد پیری (به علت کمک به ترمیم هسته­ های آسیب دیده سلولی از رادیکالهای آزاد که عامل اصلی پیری هستند).
• ضد سرطان (به این علت که علت بروز سرطان در واقع جهش ­های ژنی در DNA مؤثر است و این عمل را از طریق ویتامین B9 یا فولات انجام می­دهد).
• مقوی سیستم ایمنی بدن.
• مسکن.

نکات مهم در خرید و نگهداری مارچوبه

به هنگام خرید در پی ساقه‌ های سبز روشن باشید.
شاخه ‌های مارچوبه ی تازه، راست و نرم بوده و جوانه های آن نباید باز شده باشد و اگر فلس‌ های نوک آن باز باشد نشانه ی این است که گیاه مدت زیادی مانده و کهنه شده است.
برای نگهداری مارچوبه، آن را در پارچه های مرطوب بپیچید و سپس در یک کیسه ی پلاستیکی قرار داده و در یخچال نگهداری کنید؛ زیرا گرما و خشکی، آن را از بین می ‌برد. نگهداری مارچوبه به این ترتیب علاوه بر حفظ ویتامین ‌های موجود در آن، به حفظ حالت تردی آن نیز کمک می ‌کند.
مارچوبه در دمای صفر درجه سانتی ‌گراد، همه محتوای اسید فولیک خود را به مدت دو هفته و ۹۰ درصد ویتامین C را تا پنج روز حفظ می ‌کند. در حرارت اتاق، مارچوبه ۷۵ درصد اسید فولیک اش را در مدت سه روز و ۵۰ درصد ویتامین C را تا ۲۴ ساعت از دست می ‌دهد.

روش های مصرف مارچوبه

مارچوبه را میتوان به صورت خام، پخته یا دم کرده استفاده کرد.

نکات پخت مارچوبه

• حرارت دادن به مارچوبه به افزایش مواد مغذی این گیاه کمک می‌کند.
• باید مارچوبه را با کمی آب و حرارات کم در ظرف های ضد زنگ پخت و تقریبا نیمه خام آنرا برداشت.
• با پختن مارچوبه، کلروفیل آن با اسیدهای موجود در آن یا در آب پخت واکنش شیمیایی داده، فئوفتین تشکیل می‌ دهد که به رنگ قهوه‌ای است. در نتیجه مارچوبه پخته، رنگ زیتونی دارد.
• فرآیند پخت بافت مارچوبه را نیز تغییر می ‌دهد. به طوری که محتوای آب سلول ‌ها خارج شده و شکل آن ها به هم می ‌ریزد. افزودن نمک به هنگام پخت این روند را کند می ‌کند.
• آب مارچوبه را دور نریزید و از آن برای سوپ استفاده کنید زیرا دارای ویتامین و املاح می باشد.
• مارچوبه را می توان به صورت خام یا پخته در سالاد نیز اضافه کرد.

دم کرده مارچوبه

مورد دیگر استفاده از مارچوبه غیر از پختن آن بصورت دم کرده آن است.

دم کرده مارچوبه را به این صورت تهیه کنید: دم کرده ی مارچوبه را به این صورت تهیه کنید: چند شاخه مارچوبه را در داخل یک لیتر آب جوش بریزید و مقداری هم رازیانه و جعفری به آن اضافه کنید و بگذارید به مدت ۵ دقیقه دم بکشد. از این دم کرده به مقدار ۲ تا ۳ فنجان در روز بنوشید.
برای حفظ فولات بهتر است پودر مادرچوبه به میزان یک قاشق چایخوری در یک قاشق عسل مخلوط شده و هر روز بعد از غذا میل شود.

هشدارهای مهم در مصرف مارچوبه

افرادی که به سبزیجات متعلق به خانواده Liliaceae ( مانند پیاز، سیر و موسیر ) حساس هستند ، احتمالا به مارچوبه نیز حساسیت دارند و باید با احتیاط مصرف کنند زیرا آنها در معرض خطر بالاتری از آلرژیک به مارچوبه هستند.
خوردن مارچوبه با داروهای ضد انعقاد، که نقش رقیق ‌سازی و انحلال لخته‌ های خونی را بر عهده دارند، تداخل می‌ کند؛ زیرا سرشار از ویتامین K است که به انعقاد خون کمک می ‌کند.

مضرات مارچوبه:

• مصرف مارچوبه به دلیل خواص دیورتیک آن برای افرادی که دچار نارسایی کلیوی هستند توصیه نمی‌شود. چرا که مصرف مارچوبه در افراد مبتلا به این عارضه باعث افزایش میزان اسیداوریک و در نتیجه بروز نقرس می شود.
• توجه داشته باشید که مصرف بیش از حد مارچوبه به دلیل دارا بودن اسید اگزالیک می‌تواند باعث بروز سنگ کلیه شود.
• اگر از بیماری کرون رنج می‌برید نیز باید بدانید که فیبرهای موجود در این سبزی می‌تواند برایشان مشکل‌ساز شود.
• زیاده روی در مصرف مارچوبه در دوره بارداری احتمال سقط جنین را افزایش می دهد.
• توجه داشته باشید که مصرف مارچوبه در افرادی که مبتلا به ورم مجاری ادرار هستند و یا اشخاص عصبی توصیه نمی شود.
• مارچوبه همچنین برای مبتلایان به روماتیسم و سنگ کلیه خوب نیست.

  • 0/5
  • 0 ratings
0 ratingsX
Very bad!BadHmmmOkeGood!
0%0%0%0%0%
برچسب ها

مطالب مرتبط

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Close