طرح توجیهی کاشت گل محمدی و گلاب گیری

گل محمدی و گلاب

طرح توجیهی کاشت و پرورش گل محمدی + مراحل و روش گلاب گیری و اسانس گیری از گل محمدی

احداث باغات گل محمدی Damask rose سبب توسعه اکوتوریسم و توریسم روستایی، تولید پایدار و سالم محصول غذایی، ایجاد پوشش گیاهی در مناطق شیب دار و جلوگیری از فرسایش خاک، اشتغالزایی و توسعه اقتصاد منطقه می‌شود.

گل محمدی

گل سرخ یا رز یا محمدی، گیاهی است که بومی ایران است و خاستگاه اصلی آن ایران است که تا حدود ۳۵۰ سال پیش غیراز ایران جایی دیگر رویش نداشته‌است.

این گونه از رز مقاومت بالایی در مقابل کم‌آبی دارد و در شهرهای بزرگ نیز به خوبی رشد می‌کند.

حد مجاز مصرف:
۳ تا ۵ چای کیسه‌ای در روز.
۵ تا ۱۰ گرم گل محمدی در روز.

بهترین زمان مصرف:
۱ تا ۲ ساعت پیش یا پس از غذا.

محصولات عمده گل محمدی

محصول عمده گل محمدی، گلاب، اسانس و گلبرگ خشک می‌باشد، که از آن‌ها در صنایع دارویی، عطرسازی، فراورده‌های بهداشتی و آرایشی و صنایع غذایی استفاده می‌شود. مصارف دارویی آن بیشتر در درمان دردهای رماتیسمی، قلبی، تقویت اعصاب و معده و رفع بعضی از سردردها بوده و در تهیه شربت مربا و در صنایع شیرینی‌سازی و تهیه بستنی نیز استفاده می‌شود.

عنبر گل به عنوان یکی از فراورده‌های صنعت گلابگیری، مایع سیاهی است که در پایان عملیات تقطیر همراه با تفاله گل‌ها در دیگ به جای می‌ماند و جهت درمان‌های عضلانی مناسب است. دم کرده گلبرگ‌های خشک شده اثر درمانی برای تقویت اعصاب، برطرف کردن بیماری‌های گلو و دهان است. در هندوستان موم گل محمدی، گل روغن و گل قند تهیه می‌شود.

سالانه گلاب و اسانس ایران به کشورهای حوزه خلیج فارس و کشورهای اروپایی از جمله فرانسه و انگلستان صادر می‌گردد،

گلاب 

گلاب به مایعی گفته می‌شود که از گل محمدی استخراج کنند و معطر است. گلاب به دستاورد تقطیر گل‌های درختچه گل سرخ تازه چیده شده با آب که اسانس آن از محلول آبکی، جدا شده باشد گفته می‌شود که باید در ظرف‌هایی که دارای مقدار اندکی هوا باشد نگهداری گردد.

در قرن ۸ و ۹ میلادی گلاب یکی از اقلام مهم تجاری ایران بوده‌است که از طریق جاده ابریشم به هند و چین صادر می‌شده‌است.

گلاب یکی از نوشیدنی‌هايی پرمصرف در طب سنتی است. گلاب طبع میانه تا حدودی رو به خنکی دارد.

گلاب اصل، شفاف، روشن، بدون رسوب است و بوی آن بوی مطبوع گل محمدی و فاقد بوی ترشیدگی است. طعم گلاب نیز سنگین و کمی مایل به تلخی است که از جمله مهمترین نشانه‌های اصل بودن گلاب به‌شمار می‌رود.

«اسانس گل سرخ یا رز یا محمدی گرانترین اسانس دنیا است.»

🌺 کاشت گل محمدی

کاشت گل محمدی بصورت انبوه و اقتصادی از طریق قلمه ریشه دار و پاجوش صورت می گیرد.

مناطق مورد کاشت گل محمدی اغلب مناطق کوهپایه‌ای و اقالیم خشک و نیمه خشک با تابستانهای معتدل و خشک و زمستان‌های سرد می‌باشد.

تعداد نهال مورد نیاز در کاشت گل محمدی (آبی): سه در یک سه هزار گودال می شود. سه در دو ۱۵۰۰ گودال . فاصله ها سلیقه ای هست. در فاصله سه در یک زود بازده تر هست اما نیاز به اب و کود بیشتر و خاک غنی تری لازم دارد و در سن های بالا نیاز هست از تراکم گلستان کاسته شودچون گل ها کامل به هم می رسند.

تعداد گودال  در کاشت گل محمدی (دیم): سه در چهار نزدیک ۹۰۰ گودال – چهار در چهار ۶۵۰ گودال – سه در سه نزدیک هزار و صد گودال. فاصله ها بر حسب میزان بارندگی سالیانه و مرغوبیت خاک متفاوت می باشد.

زمین و خاک مناسب کاشت گل محمدی

جهت احداث گلستان ابتدا بایستی اقدام به حفر گودال هایی به عمق و عرض ۵۰ سانتی متر نمود.

گرچه گل محمدی می تواند در بساری  از خاک ها به خوبی رشد کند اما بهترین رشد آن در خاک های زه کش دار با PH بین ۶٫۵ تا ۷٫۵ می باشد. خاک های اسیدی باعث کاهش رشد و درنتیجه کاهش عملکرد گل محمدی می‌گردد. کشت گل محمدی در مناطق کوهپایه ای و زمین های سنگلاخی و شیب دار امکان پذیر است.

با توجه به اقلیم و ارتفاع منطقه، فاصله بین بوته ها روی ردیف ۲٫۵ و فاصله بین ردیف، ۳ متر در نظر گرفته می شود.

کود دهی

در کشت ارگانیک برای حفظ حاصلخیزی و افزایش عملکرد گل، استفاده از کود دامی برای تقویت خاک لازم است. درون گودال از کود حیوانی پوسیده به همراه خاک مزرعه پر کرده و نهال های کاشته شده را بلافاصله آبیاری نمود. در سالهای بعد نیز باید حدود ۵ تن کود دامی پوسیده در هکتار در اطراف درختچه ها توزیع شود.

آبیاری

حتماً باید بعد از کاشت آبیاری انجام گردد. در سال اول هر ۶ روز یکبار آبیاری منجر به رشد سریع نهال ها می شود.

حساس‌ترین مرحله گل محمدی در برابر کم‌آبی در طول زمان گلدهی آن‌ها است که در طول این مدت باید دوره آبیاری کاهش یابد و حداقل استرس آبی در این مرحله به وجود آید. استرس آبی در این مرحله باعث کاهش اندازه گل‌های تولیدی و افت شدید کیفیت محصول خواهد شد.

بهتر است آبیاری به صورتی باشد که آب روی گیاه (بخصوص در زمان برداشت گل) ریخته نشود. بنابراین آبیاری قطره ای که موجب خیس شدن گل در زمان برداشت نمی شود روش خوبی است.

دما و رطوبت

دمای مناسب در کشت و کار این گیاهان در طول روز 2 تا 30 درجه و در طول شب دما بین 18 تا 20 درجه سانتی‌گراد در نظر گرفته می‌شود.
چنانچه دمای شب در طی زمانی که گیاه وارد فاز گلدهی می‌شود به کمتر از 10 تا 12 درجه سانتی‌گراد برسد تولید اسانس به‌صورت قابل توجهی کاهش پیدا خواهد کرد؛ اما دمای پایین در طی رشد رویشی و قبل از گلدهی گیاه باعث افزایش کیفیت و کمیت اسانس تولیدی خواهد شد.

یکی از موارد مهمی که در کیفیت و کمیت محصول تولیدی گل محمدی تأثیر مستقیم دارد رطوبت نسبی است. بر اساس آزمایش‌های انجام‌گرفته مناسب‌ترین میزان رطوبت نسبی در زمان رشد رویشی گیاه 70% و در زمان شروع گلدهی و شکوفایی گل‌ها 60% است.

زمان باز شدن گل‌ها

گل محمدی دوره گلدهی کوتاهی دارد و معمولاً یک‌بار در سال گل می‌دهد.

زمان باز شدن گل‌ها از اوایل اردیبهشت تا اوایل تیرماه می‌باشد؛ و مدت زمان باز شدن گل‌ها در هر منطقه ۳۰–۲۰ روز طول می‌کشد. گل حداکثر یک روز دوام می‌آورد و بعد از آن رنگ صورتی گلبرگها رو به سفید میرود و با کمی باد گلبرگها پرپر شده و می‌ریزند.

برداشت گل محمدی

برداشت گل محمدی یا گلِ گلاب تقریبا از اواسط اردیبهشت آغاز و تا اواسط خرداد به مدت یک ماه ادامه دارد.

برداشت گل بهتر است قبل از طلوع آفتاب و در هوای خنک بامدادی بوده و باید خیلی سریع گل های برداشت شده را به محل فرآوری منتقل کنید تا از پژمردگی گلها جلوگیری شود.

از سال سوم بعد از کاشت گل محمدی برداشت گل محمدی شروع‌شده و وابسته به تراکم کشت و نحوه نگهداری گیاه تا سال نهم نیز ادامه پیدا می‌کند. البته در روش کشت و پرورش سنتی که در ایران رواج دارد تا سال ششم برداشت ادامه یافته.

اگر پایین‌ترین سطح تولید‌ د‌ر ایران را د‌ر نظر بگیریم (۳‌تن د‌ر هکتار) با در نظر گرفتن قیمت ۱۲ تا ۱۵هزارتومان برای هر کیلوگرم، د‌رآمد‌ حاصل از یک هکتار حد‌ود‌ ۳۶میلیون تومان خواهد‌ بود‌.

خلاصه طرح کاشت گل محمدی

طرح کاشت گل محمدی به صورت دیم با ظرفیت 30 تن در سال

ميزان زمين مورد نیاز: 15هکتار
اشتغالزایی: 20نفر
سرمايه گذاری کل: 4072.48 میلیون ریال
نقطه سربه‌سر توليد: 50%
مدت برگشت سرمايه: 2.5 سال
نرخ بازدهی سرمايه : 40%

طرح کاشت گل محمدی در 20 هکتار به صورت آبیاری قطره ای

مساحت زمین مورد نیاز: 20 هکتار
کل سرمایه گذاری طرح: 5,115,041 هزار ریال
شاغلین طرح گل محمدی: 120 نفر
درآمد سالانه طرح به طور متوسط: 5,105,520 هزار ریال
تولید در نقطه سر به سر: 43%
نرخ بازده طرح: 23%
بازگشت سرمایه به سال:  2.2 سال

فرآیند گلابگیری سنتی و صنعتی

برای تهیه گلاب در مجموع می توان دو نوع روش را نام برد.

  • روش اول روش سنتی است که هنوز نیز در بسیاری مناطق غیر شهر نشین مورد استفاده قرار می گیرد.
  • روش دوم نیز روش صنعتی است که پر کاربردترین و راحت ترین راه برای مشتری می باشد.

با توجه به توسعه سطح زیرکشت گل محمدی نیاز به وجود دستگاه های صنعتی با ظرفیتی بیشتر پیدا می شود. قسمت های مختلف دستگاه های صنعتی علاوه بر دیگ بخار و ستون مبرد شامل دستگاه سختی گیر، ترموستات، پرکن، پاستوریزاتور و دستگاه بسته بندی است.

ابزار گلابگیری در روش سنتی شامل:

  1. دیگ مسی
  2. تغار مسی که به عنوان سرپوش دیگ به کار می رود
  3. پارچ دسته دار از جنس مس که در داخل آب سرد قرار می گیرد
  4. چهار عدد نی کوچک تو خالی که رابط بین دیگ و پارچ است
  5. حوض آب و دستگاه حرارتی مستقر در زیر دیگ

در روش صنعتی فرآیند گلابگیری، از راه تقطیر با بخار آب انجام می شود اما در روش سنتی تقطیر از راه تقطیر با آب انجام میشود.

در تولید صنعتی گلاب یا عرقیجات از ماشین آلاتی که قطعات آن از استیل زنگ ‌نزن است، استفاده می‌شود.

ابتدا گل محمدی در دیگ‌ های استیل قرار گرفته و حرارت ‌دادن غیرمستقیم (بخار آب) از لابلای مخلوط گل عبور داده می‌شود. بخار حاصل شده در مبرد یا سردکن که دارای جریان آب سرد می‌باشد، خنک می شود و بعد از تبدیل شدن به مایع که همان گلاب است به مخازن استیل منتقل می شود.

در مرحله بعد عملیات پاستوریزاسیون و صاف نمودن گلاب آغاز می‌گردد. گلاب به عمل آمده از فیلترهای کاغذی یا پلاستیکی بسیار ریز عبور داده شده سپس در منبع پر کردن بطری‌ ها و یا مخازن بزرگ، برای ذخیره سازی وارد می شود.

گلاب در بطری های شیشه ای یا یکبار مصرف ریخته می شود. پس از دربندی برچسب‌ گذاری شده و بطریها داخل کارتن قرار می‌گیرند. در روش صنعتی، گلاب حاصله از نظر ویژگی‌های فیزیکی، شیمیایی و میکروبی مطابق استاندارد خواهد بود.

انواع گلاب باتوجه به درجه خلوص

گلاب سنگین (درجه یک):

گلابی است که در 100 میلی‌لیتر آن دست کم 35 میلی‌گرم اسانس وجود داشته باشد و یا حداقل اسانس آن کم‌تر از 25 میلی‌گرم نباشد. به تعبیر محلی، این گلاب گلابی است که از ریختن 30 کیلوگرم گل مرغوب، و استحصال 40 لیتر محلول از آن، به دست می‌آید که به آن گلاب 5 منی می‌گویند.

گلاب سبک (درجه دو):

گلابی است که در 100 میلی‌لیتر آن دست کم 15 کیلوگرم گل و استحصال 40 لیتر محلول به‌ دست می‌آید (5/2 منی). گلاب متوسطی که از ریختن 18 کیلوگرم گل و استحصال 40 لیتر محلول به دست می‌آید که به آن گلاب سه منی می‌گویند.

گلاب دو آتشه:

چنانچه پس از یک بار تقطیر و گلاب‌گیری دوباره به جای ریختن آب روی گل‌های دیگ، گلاب به دست آمده قبلی را بریزیم، یعنی گلاب مجددا با گل تازه تقطیر شود، به گلابی که از این تقطیر به دست آید گلاب دو آتشه گویند.

گلاب سه آتشه (سه گل):

چنانچه عمل گلاب‌گیری را برای بار سوم تکرار کنیم، یعنی گلاب دو آتشه را دوباره با گل تازه تقطیر کنیم؛ به آن گلاب سه آتشه می‌گویند. این دو نوع گلاب بسیار کم تولید می‌شود و از حیث کیفیت و میزان اسانس بی‌نظیر است؛ ادامه این روند منجر به اسانس‌گیری می‌شود.

گلاب پس آب:

در صورتی که بعد از عمل تقطیر دوباره به تفاله‌های دیگ، آب اضافه کنیم و از تفاله‌های گل مجداً تقطیر صورت پذیرد، گلاب به دست آمده را، که کیفیت نازلی دارد، پس آب گویند.

گلاب زیرعطری:

گلابی که با پارچ مخصوص تهیه می‌شود و برای تولید آن به جای گرفتن مثلا 40 لیتر گلاب از 30 کیلوگرم گل، در حقیقت 7 لیتر گلاب گرفته می‌شود و بیشتر گرفتن عطر آن مطمع نظر است و بعد از آنکه عطر از پارچ خارج شود به گلاب زیرعطر، گلاب زیرعطری می‌گویند.

امتیاز شما به این مطلب
[votes: 1 Rating: 5]
برچسب ها

تبلیغات

تبلیغات 1

دستگاه جوجه کشی حرفه ای

دستگاه جوجه کشی حرفه ای Easy Bator 6 نمونه متفاوت در صنعتی جوجه کشی کشور ، مناسب برای جوجه کشی از پرندگان زینتی و گران تخم.کیفیت جهانی با راندمان جوجه کشی عالی و قیمت مناسب عرضه در فروشگاه اینترنتی EIG-SHOP.

تبلیغات 2

دستگاه جوجه کشی خارجی

فروش ویژه دستگاه جوجه کشی خارجی ، ساخت کره جنوبی در مدل ها و ظرفیت های مختلف مناسب برای جوجه کشی از تمامی پرندگان و خزندگان تخم گذار اهلی و زینتی با راندمانی فوق العاده عرضه در فروشگاه اینترنتی EIG-SHOP.

مطالب مرتبط

دیدگاه بگذارید

  اشتراک در  
اطلاع از
بستن