مقالات آموزشی

نحوه کارکرد اقتصاد چگونه است؟

تمام نکات کلیدی درباره کارکرد اقتصاد را برایتان توضیح دادیم

آشنایی با نحوه کارکرد اقتصاد در دنیای مدرن امری حیاتی است. زیرا امروزه اقتصاد در زندگی روزمره انسان ها تاثیر دارد. اقتصاد در دنیا از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. پس به همین دلیل آشنایی با آن حتی در سطح پیشرفته نیز ارزش دارد. تعریف های مختلفی برای واژه اقتصاد موجود است. اما به زبان ساده به مکانی که در آن محصولی تولید،مصرف و معامله می شود را می توان اقتصاد گفت. معمولا شما می بینید که موضوع اقتصاد در سطح ملی یا حتی جهانی مورد بحث قرار می گیرید. احتمالا بار ها شنیده اید که امریکا و چین دو قدرت اقتصادی در دنیا هستند. شاید در تفکر شما فقط سیاستمداران و مسئولین باید نگران اقتصاد باشند و به آن فکر کنند. اما همه افراد باید با اقتصاد اشنایی داشته باشند زیرا به منافع شخصی خود و کشورشان کمک می کند.

چه چیزی باعث تشکیل اقتصاد می شود؟

برای اینکه با نحوه کارکرد اقتصاد بهتر آشنا شوید ابتدا باید بدانید که اقتصاد چگونه شکل می گیرد. یا چه چیزی باعث تشکیل اقتصاد می شود. با یک مثال ساده این را توضیح می دهیم. هر روزه ما با خرید و فروش در اقتصاد مشارکت می کنیم. به عنوان مثال با خرید مواد غذایی یا کار کردن و حقوق گرفتن. گروه ها، دولت ها و دیگر مشاغل در سه بخش متفاوت همین کار را انجام می دهند. بخش اولیه در حوزه استخراج منابع طبیعی فعالیت می کند. مانند استخراج طلا از معدن ها یا نفت و گاز. به این ها مواد اولیه نیز گفته می شود. بخش دوم وظیفه ساخت و تولید را بر عهده دارد. و با استفاده از مواد اولیه در بخش اولیه این کار را انجام می دهد. در نهایت بخش سوم کار توزیع و تبلیغات محصول تولید شده را انجام می دهد.

سنجش فعالیت اقتصادی

برای تعیین سلامت اقتصاد ما باید قادر باشیم تا به نحوی آن را مورد سنجش قرار دهیم. تا به امروز محبوب ترین روش برای این کار استفاده از محصولاتی است که تولید ناخالص داخلی محسوب می شوند. هدف این مقیاس این است که ارزش محصولات و خدمات کشور را در یک دوره زمانی مشخص محاسبه کند. به طور کلی افزایش تولید ناخالص داخلی به معنای افزایش تولید و درآمد است. در صورتی که کاهش آن به معنای کاهش درامد و تولید است. یعنی تولید ناخالص داخلی با هزینه ها،درآمد و تولید ارتباط مستقیم دارد. هرچند معیار تولید ناخالص داخلی تقریبی عمل می کند، اما نقش مهمی در آنالیز اقتصاد در سطح ملی و بین المللی دارد. از کسب و کار های کوچک گرفته تا صندوق های مالی بزرگ از این روش برای دریافت اطلاعات درباره سلامت اقتصاد استفاده می کنند.

اعتبار،بدهی و نرخ سوددهی

وام دهنده ها و وام گیران

در بخش قبلی اشاره شد که خرید و فروش نقش مهمی دارند. حال لازم به ذکر است که وام دادن و وام گرفتن نیز مانند خرید و فروش نقش قابل توجه ای دارند. تصور کنید که شما مبلغ زیادی پول در اختیار دارید. شما احتمالا تصمیم می گیرید تا با استفاده از آن پول به پول بیشتری برسید. شما می توانید این پول را به صورت وام به فردی بدهید که به پول نیازمند است. هرچند توجه داشته باشید در کشور و دین ما این کار باید با دقت بالایی انجام شود که یه وقت ربا محسوب نشود. در دین اسلام ربا حرام است. در واقع یعنی اگر شما پولی به یک فرد بدهید و در نهایت مبلغی بیشتر از آن فرد بگیرید این کار ربا خوانده می شود. پس به جای وام دادن به این صورت شما می توانید از پول خود به عنوان سرمایه گذاری در کسب و کار فردی یا گروهی دیگر استفاده کنید.

سعی کنید تحت وسوسه ربا و نزول خواری قرار نگیرید. ربا و نزول خواری در خود قران حرام اعلام شده است. اکثر مراجع تقلید شیعه نیز این این کار را حرام نامیده اند. شما می توانید با استفاده از پول خود در دیگر کارهایی که مشکل شرعی ندارند استفاده کنید. مثلا سرمایه گذاری در پروژه های دانش بنیان. با این کار هم به نسل جوان و پیشرفت کشور کمک کرده اید و احتمالا به سود نیز می رسید. این موضوع تاثیر زیادی بر نحوه کارکرد اقتصاد دارد.

نرخ سوددهی بانک

دوباره مانند قسمت قبل تصور کنید که مبلغ زیادی پول در اختیار دارید. اگر شما از دسته افرادی باشید که تمایلی به سرمایه گذاری همراه به ریسک ندارند،قطعا پول خود را در حساب بانکی قرار می دهید. لازم به ذکر است که فعالیت بانک ها در نحوه کارکرد اقتصاد نقش مهمی دارد. می توان گفت که بانک ها میان وام دهندگان و وام گیران نقش واسطه را بازی می کنند. گروه زیادی از مردم از گذشته تا به امروز تمایل داشته و دارند که سرمایه خود را در بانک قرار دهند و سود دریافت کنند. به همین دلیل ها مبلغ زیادی پول در اختیار خواهند داشت. و با استفاده از آن یا وام می دهند یا وام می گیرند. با این حساب یعنی اگر زمانی تمام مشتریان یک بانک خواهان پس گرفتن پول خود باشند، این کار امکان پذیر نیست.

در واقع اینکه تمام مشتریان یک بانک همزمان خواستار پس گرفتن پول خود باشند امری بعید است. اما اگر اتفاق بیفتد باعث ورشکستگی بانک و بحران مالی می شود. برای مثال می توان به اتفاقات سال 1929 و 1933 بانک های امریکا اشاره کرد. بانک های سعی می کنند مردم را با نرخ سوددهی بالا جذب کنند. طبیعی است وقتی می خواهید پول خود را در بانک بگذارید بانکی را انتخاب می کنید که بالاترین نرخ سوددهی را دارد. و زمانی که می خواهید از بانک وام بگیرید بانکی را انتخاب می کنید که کمترین سود ممکن را دریافت می کند. با این توضیحات باید درک کرده باشید که بانک ها چه نقش مهمی در نحوه کارکرد اقتصاد دارند.

چرا اعتبار مهم است؟

اعتبار برای کارکرد اقتصاد مانند یک روغن روان کننده عمل می کند. اعتبار به افراد، دولت ها و موسسات مالی این امکان را می دهد که از پولی که در اختیار ندارند استفاده کنند. بعضی از اقتصاددان ها معتقدند که این کار مشکل زا است. در صورتی که گروهی معتقدند افزایش هزینه ها از نشانه های یک اقتصاد پر رونق است. هرچه پول بیشتری خرج شود افراد بیشتری به سود می رسند. با استفاده از پول نقد و اعتبار، اشخاص حقیقی می توانند بیشتر خرج کنند که این کار باعث می شود افراد بیشتری نیز به سود برسند. هرچند این روند محدودیت دارد. درست است که دسترسی به پول و اعتبار بیشتر شده اما در نهایت برای پس دادن این پول شما باید مخارج خود را کاهش دهید. به این فرایند چرخه کوته مدت بدهی نیز گفته می شود.

بانک های مرکزی،تورم و رکود

تورم

تورم یکی از موقعیت هایی است که تاثیر چشمگیری بر کارکرد اقتصاد دارد. دوباره با یک مثال ساده سعی می کنیم این مفهوم را توضیح بدهیم. برای مثال تصور کنید تمام افراد یک جامعه دسترسی بالایی به پول نقد دارند. طبیعتا چنین چیزی توانایی خرید مردم را افزایش می دهد. در زمانی که خرج کردن با سرعت بالایی افزایش می یابد روند تولید محصولات ثابت باقی می ماند. همین باعث ایجاد تورم می شود. در این مرحله دیده می شود که قیمت محصولات و خدمات به دلیل تقاضای بالا افزایش پیدا می کند. معمولا از شاخص قیمت مصرف کننده برای سنجش تورم استفاده می شود.

بانک های مرکزی

بانک هایی که ما معمولا درباره آنها صحبت می کنیم بانک های تجاری هستند. این بانک ها به افراد حقیقی و کسب و کار های مختلف خدمات ارائه می دهند. اما بانک های مرکزی توسط دولت های مدیریت می شوند و سیاست های مالی ملی را مدیریت می کنند. بانک مرکزی ایران یا بانک انگلستان مثال هایی از این نوع بانک ها هستند. یک از وظایف مهم این بانک ها نظارت بر نرخ سوددهی بانک های تجاری است. زمانی که تورم بیش از حد باشد بانک های مرکزی نرخ سوددهی بانک های تجاری را افزایش می دهند. این کار باعث می شود تا مردم سرمایه های خود را در حساب های بانکی بگذارند و خرج ها کاهش یابد. همچنین نرخ بهره وام ها را افزایش می دهند. در دنیای ایده آل این کار همیشه باید از تورم جلو گیری کند. اما بعضی مواقع این کار باعث رکود می شود.

رکود

همان طور که شاید حدس زده باشید رکود نقطه مقابل تورم است. رکود معمولا با کاهش خرج ها به وجود می آید. رکود در یک دوره زمانی باعث کاهش قیمت های عمومی می شود. یک از روش های جلوگیری از رکود کاهش نرخ سود وام و حساب های بانکی است. با کاهش نرخ بهره وام ها افراد حقیقی ترغیب می شوند تا وام بگیرند. این وام گرفتن باعث می شود که خرج ها افزایش یابند. یا اینکه پول خود را از حساب های بانکی خارج کنند و در زمینه های دیگر سرمایه گذاری کنند. همانند تورم، برای سنجش رکود نیز از شاخص قیمت مصرف کننده استفاده می شود.

حرف آخر

کارکرد اقتصاد آنقدر عظیم است که فهمیدن کامل آن بسیار دشوار است. هرچند با نگاه دقیق متوجه می شویم که همواره در معاملات الگویی تکرار شونده وجود دارد. امیدواریم بعد از خواندن این مقاله به درک بهتری از نحوه کارکرد اقتصاد، رابطه وام دهندگان و وام گیران و اهمیت اعتبار رسیده باشید.

0 0 رای
به این مقاله امتیاز دهید

مشترک شدن
اطلاع از
guest
0 پرسش و پاسخ کاربران
Inline Feedbacks
مشاهده همه نظرات
دکمه بازگشت به بالا
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x